:: دوره 10، شماره 35 - ( 10-1395 ) ::
جلد 10 شماره 35 صفحات 14-9 برگشت به فهرست نسخه ها
ارائه شاخص فرسایندگی باران بر اساس اندازه-گیری‌های صحرایی هدررفت خاک در کرت-های کوچک در منطقه‌ی نیمه‌خشک
علی رضا واعظی* ، یونس رستمی
چکیده:   (9600 مشاهده)

فرسایندگی باران بیانگر توان قطرات باران در فرسایش خاک است که انتظار می­رود تغییرات آن مطابق با  تغییرات ویژگی­های باران به ویژه شدت و مدت بارندگی تغییر کند. این پژوهش به منظور بررسی اثرات شدت و مدت بارندگی در فرسایندگی باران در منطقه­ای نیمه­خشک در شمال غرب زنجان، ایران انجام شد. هدررفت خاک در 48 کرت به اندازه 60 سانتی­متر ×80 سانتی‌متر تحت باران­های شبیه­سازی شده با هشت شدت و شش تداوم بارندگی در پنج تکرار در دامنه­ای شیب­دار (8 درصد) اندازه­گیری شد. بر اساس نتایج از 240 رخداد بارندگی، 180 رخداد منجر به هدررفت خاک در کرت­ها شدند. شدت 15 میلی­متر بر ساعت به عنوان آستانه وقوع فرسایش خاک در کرت­ها بود. انرژی کل باران (E) به دست آمده بر اساس مجموع انرژی تمام قطرات باران هم­بستگی بهتری با میزان هدررفت خاک در کرت­ها داشت (92/0=r). هدررفت خاک همبستگی بالایی با شاخص به دست آمده از حاصل‌ضرب حداکثر شدت 5/7 دقیقه­ای باران (I7.5) و انرژی باران (EEI7.5 داشت. حدود 96 درصد هدررفت خاک در کرت­ها با شاخص EI7.5 تبیین شد. نتایج نشان داد که شاخص EI7.5 در مقایسه با EI30 هدررفت خاک را در کرت­های کوچک شبیه آنچه که معمولاً در فرسایش سطحی رخ می­دهد، بهتر پیش­بینی می‌نماید.

واژه‌های کلیدی: EI7.5، شدت بارندگی، فرسایندگی باران، مدت بارندگی
متن کامل [PDF 557 kb]   (3164 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1392/4/9 | ویرایش نهایی: 1395/11/9 | پذیرش: 1393/8/4 | انتشار: 1395/10/1 | انتشار الکترونیک: 1395/10/1


XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 10، شماره 35 - ( 10-1395 ) برگشت به فهرست نسخه ها