|
بررسی سناریوهای مدیریتی برای احیای آبخوان با استفاده از مدلسازی ریاضی( مطالعه موردی: آبخوان ابرکوه)
|
ساناز پورفلاح، محمدرضا اختصاصی* ، حسین ملکی نژاد ، فاطمه برزگری |
|
|
|
چکیده: (5098 مشاهده) |
در بسیاری از کشورهای خشک از جمله ایران، ذخایر آب زیرزمینی اصلیترین منبع تأمین آب است. افزایش بیرویهی جمعیت، محدودیت منابع آبهای سطحی و بهره برداری بیش از اندازه از آبخوان ها سبب افت شدید سطح آب زیرزمینی در بسیاری از دشت های کشور شده است. لازمه مدیریت این وضعیت شناخت کامل آبخوان و میزان تغذیه و حجم آب قابل برداشت میباشد. در تحقیق حاضر آبخوان دشت ابرکوه به کمک مدل ریاضی Modflowدر یک دوره سه ساله( سال 1392 الی 1395) با 36 گام زمانی شبیه سازی و مدل در دو حالت پایدار و ناپایدار واسنجی شد. سپس، مدل در یک دوره 36 ماهه (مهر 1388 تا مهر 1391) مورد صحتسنجی قرار گرفت. مقادیر جذر میانگین مربعات در دو دوره واسنجی و صحتسنجی به ترتیب 042/1 و 10/1 بدست آمد. بعد از اطمینان از دقت مدل، سناریوهای مختلف مدیریتی بررسی گردید. نتایج نشان داد ادامه روند کنونی برداشت منابع آب زیرزمینی، منجر به افت متوسط سالانه 5/1 متر تراز سطح خواهد شد. برای کنترل این بحران، سناریوهای مدیریتی منتج از تغییر روش های آبیاری و الگوی کاشت و استفاده از روشهای کاهش تبخیر تعیین گردید. تمام سناریوهای اعمال شده به مدل نتایج قابل قبول در جهت مدیریت و بهبود شرایط آبخوان زیرزمینی دشت ابرکوه را نشان دادند. بنابراین پیشنهاد میشود با مدیریت بخش کشاورزی دشت ابرکوه به واسطه ی تغییر الگوی کشت به محصولات با نیاز آبی کمتر و تغییر سیستم آبیاری از سنتی به سیستمهای نوین وضعیت آینده آبخوان را بهبود بخشید.
|
|
| واژههای کلیدی: آب زیرزمینی، کاهش مصرف آب، مدیریت بهرهبرداری، دشت ابرکوه، Modflow |
|
|
متن کامل [PDF 735 kb]
(42 دریافت)
|
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي دریافت: 1397/2/15 | ویرایش نهایی: 1398/8/13 | پذیرش: 1397/9/1 | انتشار: 1398/8/13 | انتشار الکترونیک: 1398/8/13
|
|
|
|
|
|