:: دوره 2، شماره 5 - ( زمستان 1387 ) ::
جلد 2 شماره 5 صفحات 74-71 برگشت به فهرست نسخه ها
شبیه‌سازی و تحلیل ارتباط خشکسالی‌های آبشناختی و اقلیمی با استفاده از مدل‌های احتمالاتی (مطالعه موردی: جلگه بابل)
حمیدرضا مرادی* ، مجید طائی سمیرمی ، داود قاسمیان ، جواد چزگی ، رضا بهاری
چکیده:   (19508 مشاهده)

  رودخانه­ها به عنوان شریان­های حیاتی اغلب دشت­ها و جلگه­های کشور محسوب می­شوند. بسته به نوع اقلیم حاکم بر مناطق مختلف، این نوع منابع آبی واکنش های مختلفی در مقابل تنش­های محیطی به ویژه خشکسالی نشان می­دهند. رخداد خشکسالی­های آبشناختی نسبت به خشکسالی هواشناسی دارای تقدم و تاخر می­باشند. بر این اساس ارتباط خشکسالی آبشناختی رودخانه بابل رود واقع در جلگه بابل با خشکسالی هواشناسی ایستگاه­های سینوپتیک تاثیرگذار بر روی دبی رودخانه بابل رود (قائمشهر و بابلسر) مورد مطالعه قرار گرفت. در این پژوهش از مدل­های استوکاستیک و احتمالی (زنجیره مارکوف)، تئوری Run ، میانگین متحرک و نمایه SPI استفاده شد و وقوع خشکسالی­ها و ترسالی­های آبشناختی و هواشناسی در طی 10 سال آینده شبیه­سازی شد. نتایج نشان داد که بیشترین تعداد خشکسالی را ایستگاه قائمشهر به خود اختصاص می­دهد. با استفاده از زنجیره مارکوف مشخص شد بالاترین احتمال ایستا در حالت نرمال با مقدار 633/0 متعلق به رودخانه بابل رود می­باشد. وقوع خشکسالی و ترسالی­های رودخانه بابل رود بیشتر تحت تاثیر خشکسالی­ها و ترسالی­های ایستگاه قائمشهر می باشد، به طوری که این ارتباط با استفاده از آزمون آماری t جفتی در سطح معنی­داری (05/0 p< ) و ضریب همبستگی برابر 576/0 اثبات شد.

واژه‌های کلیدی: شبیه‌سازی، خشکسالی آبشناختی، زنجیره مارکوف، تئوری Run، جلگه بابل
متن کامل [PDF 131 kb]   (2774 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1391/11/14 | انتشار: 1387/11/27 | انتشار الکترونیک: 1387/11/27


XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 2، شماره 5 - ( زمستان 1387 ) برگشت به فهرست نسخه ها