fa پهنه بندی کیفی آب رودخانه گدار خوش بر اساس شاخص NSFWQI و بهره گیری از سامانه اطلاعات جغرافیایی (GIS) تخصصي Special پژوهشي Research <p class="MsoNormal" dir="rtl" style="margin-bottom: 0.0001pt line-height: normal"><span lang="FA" style="font-family: 'B Lotus' letter-spacing: -0.1pt">رودخانه‌ها به عنوان یکی از منابع اساسی تأمین آب برای مصارف گوناگون از جمله کشاورزی، شرب و صنعت مطرح می‌باشند. از اینرو پایش کیفیت این منابع با توجه به خشکسالی‌های اخیر و توسعه شهری و روستایی یکی از وظایف مهم در حیطه مدیریت محیط زیست محسوب می‌شود. با توجه به اهمیت رودخانه گدارخوش واقع در استان ایلام، شهر ایلام و خروج آن به سمت کشور عراق و برداشت‌های آب آن جهت مصارف مختلف همچنین تخلیه آلاینده‌های متعدد به آن، ارزیابی کیفی آب این رودخانه ضروری بنظر می‌رسد. از طرفی پهنه‌بندی، آلودگی و ارائه تصویر صحیح از وضعیت کیفی آب‌های سطحی توسط سامانه اطلاعات جغرافیایی(</span><span dir="ltr" style="font-family: 'Times New Roman', serif letter-spacing: -0.1pt">GIS</span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span lang="FA" style="font-family: 'B Lotus' letter-spacing: -0.1pt"><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span>) باعث می‌شود تا هر گونه تصمیم‌گیری مدیریتی که اثرات زیست محیطی آن به صورت مستقیم و یا غیر مستقیم متوجه آب‌های سطحی کشور باشد، با آگاهی بیشتری اتخاذ شود روش کار در این پژوهش از نوع </span><span lang="FA" style="font-family: 'B Lotus'">توصیفی- مقطعی می‌باشد، مراحل مختلف این تحقیق شامل، نمونه‌برداری از 10 ایستگاه در طول مسیر رودخانه طی شش ماه ( از مهر ماه لغایت اسفند ماه 1389) و اندازه گیری پارامترهای کیفی دما، اکسیژن محلول، اکسیژن مورد نیاز بیوشیمیایی، کلیفرم مدفوعی، نیترات، فسفات، کدورت، پی‌هاش، کل جامدات محلول، و تجزیه و تحلیل داده‌های حاصل از آزمایش با استفاده از شاخص ملی کیفیت آب (</span><span dir="ltr" style="font-family: 'Times New Roman', serif">NSFWQI</span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span lang="FA" style="font-family: 'B Lotus'"><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span>) است. در تدوین مدل پهنه بندی کیفی آب رودخانه علاوه بر شاخص فوق در ارتباط با عوامل طبیعی (زمین شناسی، کیفیت خاک، پوشش اراضی و نفوذ پذیری منطقه) با استفاده از نرم افزار سامانه اطلاعات جغرافیایی مورد بررسی قرار گرفت.<o:p /></span></p> <span lang="FA" dir="rtl" style="font-size: 11pt line-height: 115% font-family: 'B Lotus'">نتایج بدست آمده مشخص می‌سازد که میانگین شاخص </span><span style="font-size: 11pt line-height: 115% font-family: 'Times New Roman', serif">NSFWQI</span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span lang="FA" dir="rtl" style="font-size: 11pt line-height: 115% font-family: 'B Lotus'"><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span> در بهترین وضعیت با تأثیر عوامل طبیعی مربوط به ایستگاه‌های 5 و 7 بترتیب معادل 33/50 و 33/59 می‌باشد که وضعیت متوسط را از لحاظ شاخص کیفی مورد استفاده مشخص می‌سازد و میانگین شاخص در بدترین حالت با تأثیر عوامل طبیعی مربوط به ایستگاه شماره 4 می‌باشد که معادل 33/49 محاسبه گردید و نشانگر بروز وضعیت کیفی بد می‌باشد</span> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom: 0.0001pt line-height: normal direction: ltr unicode-bidi: embed"><span style="font-size: 12pt font-family: 'Times New Roman', serif">Rivers have been addressed as one of main resources of water supply for different consumptions including agriculture, drinking and industry. Therefore, with regard to recent droughts, also rural and urban development, monitoring the quality of these resources is considered as an important function in the context of environmental management. With respect to the importance of Godarkhosh river, located in Ilam province, its entrance into Iraq country, its removal for different consumptions, also discharging various pollutants into this river, its qualitative assessment seems necessary. On the one hand, zoning, contamination and presenting proper image of qualitative condition of surface water by means of GIS resulted into the situation that every management decision that affects directly or indirectly on national surface waters, must be made consciously. Research method is cross- sectional descriptive. It's various stages are including: sampling 10 stations across the river during 6 months (From September 2010 to march 2011), measuring such qualitative parameters as temperature, measuring such qualitative parameters as temperature, dissolved oxygen (O2), essential biochemical oxygen, fecal coliform, Nitrate, phosphate, turbidity, pH, total dissolved solids and data analysis by using national water quality index (NSFWQI). To prepare water qualitative zoning model of this river, besides above index in relation to natural factors, (geology, soil quality, vegetation and local permeability). GIS software was used to consider this model. Obtained results indicated that mean NSFWQI in the best condition with the effect of natural factors is related to stations 5 and 7 with 50/33 and 59/33, respectively. Actually this would determine intermediate condition in regard to qualitative index and average index in worst state with the effect of natural factors is related to station 4 with 49/33 that indicated the appearance of bad qualitative condition. <o:p /></span></p> پهنه بندی, سامانه اطلاعات جغرافیایی (GIS), شاخص کیفیت آب NSFWQI , رودخانه گدارخوش Zoning, Geographic Information System (GIS), Water Quality Index (NSFWQI), Godarkhosh River 1 8 http://jwmsei.ir/browse.php?a_code=A-10-1-177&slc_lang=fa&sid=1 ali Ramezani علی رمضانی Ali_ramz74@yahoo.com 10031947532846002488 10031947532846002488 Yes mehdi ahmadi moghadam مهدی احمدی‌مقدم 10031947532846002489 10031947532846002489 No mohammadreza jafari محمد رضا جعفری 10031947532846002490 10031947532846002490 No