Iranian Jornal of Watershed Management Science&Engineering

fa استفاده از ویژگی های مغناطیسی برای بررسی نقش واحدهای سنگ شناسی در تولید رسوب (مطالعه موردی: حوزه آبخیزحسن ابدال زنجان) Using Magnetic Properties to Investigate the Role of Lithological Units in Sediment Production تخصصي Special پژوهشي Research   ویژگیهای مغناطیسی یکی از قابلیتهای نهفته در کانیهاست که برای تشخیص نوع کانیها مورد استفاده قرار میگیرند به طوری که با استفاده از آنها می توان نوع و محل یک کانی را ردیابی کرد. در تحقیق حاضر از چهار پارامتر مغناطیسی XLF، XHF، XFD و XFD% برای منشأیابی رسوبات و تفکیک منابع رسوب در حوزه آبخیز حسن ابدال زنجان استفاده گردید. ابتدا از رسوبات پشت سازه‌های آبخیزداری و رسوبات بستر آبراهه‌ها و از واحدهای سنگشناسی حوزه آبخیز به عنوان منابع تولید رسوب با سه تکرار نمونهبرداری انجام شد. سپس نمونه ها از الک 5/62 میکرون عبور داده شدند و پارامترهای مغناطیسی با استفاده از دستگاه مغناطیس سنج اندازه گیری شد. در مرحله بعد سهم واحدهای سنگشناسی در تولید رسوب با استفاده از روشهای آماری وچند متغیره ترکیبی تعیین شده و شاخص اهمیت نسبی به عنوان نمایندهای از میزان تولید رسوب واحدهای سنگشناسی مدنظر قرار گرفت. نتایج نشان داد که واحد Pd با 76/49 درصد بیش‌ترین سهم را تولید رسوب دارد. این واحد متشکل از ماسه‌سنگ کوارتزی، شیل و ماسه‌سنگ صورتی تا سفید و دولومیت توده‌ای با گرهگهای چرت می‌باشد. دومین واحد مهم Pl-Qc می‌باشد که شامل کنگلومرای سست با گردشدگی متوسط و جورشدگی ضعیف به رنگ خاکستری روشن بوده و سهم آن در تولید رسوب 13/15 درصد می‌باشد. واحد Єz با 40/7 درصد در رتبه سوم قرار دارد که این واحد شامل شیل میکایی صورتی تا قرمز می‌باشد. هم چنین سهم سایر واحدهای سنگشناسی PMl، Єl، Ef، Ev، Ek1، Qt، Js، Єbt و Et به ترتیب 54/5، 39/5، 53/3، 44/3، 96/2، 37/2، 13/2، 94/1 و 42/0 درصد می‌باشد.<o:p /> A magnetic property is one of the features inherent in the minerals that are used to identify minerals so that type and location of the mineral can be traced using them. In the present study, we used four magnetic parameters XLF, XHF, XFD XFD% for tracing sediment and differentiation of sediment sources in the Hasan Abdal watershed. Sediment samples were taken from the small dams and bed sediments of streams and from lithological units with three replications as sources of sediment. Then the samples were passed through from sieve 62.5 microns and magnetic parameters were measured using magnetic susceptibility meter. Then the contribution of lithological units in the sediment production was determined using statistical and multivariate compositional techniques and the relative importance index was considered as representative of sediment production of the lithological units. The results showed that the Pd unit has the largest share in sediment production with 49.76%. This unit consists of quartz sandstone, and pink to white shale and sandstone and massive dolomite. The second is the Pl-Qc unit that consists of loose conglomerate with poorly roundness and medium sorted in color light gray and its contribution in sediment production 15.13%. Єz unit with 7.40% is third grade this unit consists of pink to red micaceous shale. The contribution of lithological units PMl, Єl, Ef, Ev, Ek1, Qt, Js, Єbt and Et, respectively is 5.54%, 5.39%, 3.53%, 3.44%, 2.96&, 2.37%, 2.13%, 1.94% and 0.42%.<o:p /> : واحد سنگ‌شناسی, رسوب, مغناطیس, منشأیابی, حوزه آبخیز حسن ابدال. lithological unit, sediment, magnetic, Hasan Abdal watershed. 39 46 http://jwmsei.ir/browse.php?a_code=A-10-1-181&slc_lang=fa&sid=1 Hojatolah samadi حجت اله صمدی ارقینی Samadi.hojjat@ut.ac.ir 10031947532846002504 10031947532846002504 Yes sadat feiz_nia سادات فیض نیا sfeiz@ut.ac.ir 10031947532846002505 10031947532846002505 No AliAkbar Nazari-samani علی اکبر نظری سامانی 10031947532846002506 10031947532846002506 No