Iranian Jornal of Watershed Management Science&Engineering

fa مکانیابی مناطق مناسب برای طرح پخش سیلاب با استفاده از سیستم اطلاعات جغرافیایی به روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) (مطالعه موردی دشت مرکزی خرم آباد) Suitable Site selection for the flood spreading projects Using GIS and Analytical Hierarchy Process (AHP) (A Case Study: Central Plain of Khoramabad) تخصصي Special پژوهشي Research استفاده از پخش سیلاب به عنوان یکی از راهکارهای کاهش خسارت سیل همراه با بهینه سازی بهره برداری از سیلابها در احیای منابع طبیعی از دیر باز در نقاط مختلف جهان متداول بوده است. در نظر گرفتن تعدد پارامترهای موثر در تعیین و مشخص نمودن پهنهها برای اجرای طرحهای پخش سیلاب و استفاده از روشهای نوین تهیه و تلفیق داده و نیز روشهای نوین تصمیمگیری اجتناب ناپذیر است. در این مطالعه دشت مرکزی خرم آباد به عنوان منطقه مورد مطالعه انتخاب شد. روش کار در این تحقیق بر اساس تحلیل سلسله مراتبی استوار میباشد. هدف از این مطالعه به کارگیری سامانههای پشتیبان تصمیم(DSS<a href="file:///D:/%D9%85%D8%AC%D9%84%D9%87/%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%A7%D8%AA/%D9%85%D8%AC%D9%84%D9%8728/28%20final/isc/2.doc#_ftn1" name="_ftnref1"> !supportFootnotes]-->[1]</a>) و سامانههای اطلاعات جغرافیایی(GIS<a href="file:///D:/%D9%85%D8%AC%D9%84%D9%87/%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%A7%D8%AA/%D9%85%D8%AC%D9%84%D9%8728/28%20final/isc/2.doc#_ftn2" name="_ftnref2"> !supportFootnotes]-->[2]</a>) به منظور دستیابی به مکانهای مناسب برای پخش سیلاب میباشد که پس از شناسایی معیارها، شاخصها و زیرشاخصهای مرتبط به هدف، معیارها، شاخصها و زیرشاخصهای فوق با استفاده از AHP<a href="file:///D:/%D9%85%D8%AC%D9%84%D9%87/%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%A7%D8%AA/%D9%85%D8%AC%D9%84%D9%8728/28%20final/isc/2.doc#_ftn3" name="_ftnref3"> !supportFootnotes]-->[3]</a> وزندهی شدند و اولویت هر یک از شاخصها و زیرشاخصها مشخص شد. این مطالعه شامل چهار معیار اصلی 11شاخص و 18 زیرشاخص میباشد. در این مطالعه وزن معیارهای اصلی یکسان در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد در بین 11شاخص بیشترین وزن مربوط به شاخص خسارت جانی و کمترین وزن مربوط به شاخص آبخوان میباشد و همچنین در بین 18زیر شاخص شناسایی شده در این مطالعه بیشترین وزن مربوط به زیرشاخص تعداد رخداد سیل و کمترین وزن مربوط به زیرشاخص نیاز آب برای فعالیتهای صنعتی میباشد. بررسی مناطق مناسب برای پخش سیلاب از نظر توپوگرافی نشان میدهد که بیشترین مناطق در دامنه ارتفاعی 1200 متر می باشد و از لحاظ جهت، جهت شرقی و از نظر شیب این مناطق دارای شیبی کمتر از 10 درصد می باشند. نتایج پهنهبندی منطقه مورد مطالعه به منظور پخش سیلاب نشان داد بیشترین سطح منطقه در طبقه مناسب و کمترین سطح منطقه در طبقه بسیار مناسب جهت پخش سیلاب قرار میگیرد.<o:p /> <div> !supportFootnotes]--> <div id="ftn2"> </div> <div id="ftn3"> <a href="file:///D:/%D9%85%D8%AC%D9%84%D9%87/%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%A7%D8%AA/%D9%85%D8%AC%D9%84%D9%8728/28%20final/isc/2.doc#_ftnref3" name="_ftn3"></a> </div> </div> .<o:p /> <div> !supportFootnotes]--> <div id="ftn2"> </div> <div id="ftn3"> <a href="file:///D:/%D9%85%D8%AC%D9%84%D9%87/%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%A7%D8%AA/%D9%85%D8%AC%D9%84%D9%8728/28%20final/isc/2.doc#_ftnref3" name="_ftn3"></a>  </div> </div>   The Use of flood spreading as a tool to reduce flood damage is associated with optimizing the exploitation of floods to restore natural resources and environmental resources has been fashionable in many parts of the world. Considering the number of parameters identifying zones or areas appropriate for flood spreading plans particularly aimed at feeding aquifers, the use of modern methods of production and new methods of synthesis and the decision making is inevitable. In this study, the Central Plains Khorramabad was selected as the study area. Method in this study is based on a hierarchical analysis process. The purpose of this research is achieving the appropriate places to distribute floods using decision support systems and geographic information systems and identifying the criteria, indicators and sub-indicators associated with targets (based on the review of internal and external sources), the mentioned criteria, indicators and sub-indicators were weighted using the AHP and the priority of each criteria and sub-criteria was identified. The study includes four main criteria, 11 indicators, and18 sub-criteria. The weights of the main criteria were considered identical. The results showed that for 11 indicators, the highest and the lowest weight is related to physical damage index and aquifer parameters, respectively. For 18 sub-indicators in this study, the highest and the lowest weight is related to Sub-criteria of the flood event number and Sub-criteria of water needed for industrial activities. Assessment of appropriate regions to distribute flood in the topographical viewpoints showed that most of regions occur in range of 1200 meter, in east aspect and in >10% slope class. Results of region zoning to distribute flood showed that the highest and the lowest of the study area occurs appropriate and most appropriate class for flood distribution. <o:p /> پخش سیلاب, سامانه اطلاعات جغرافیایی(GIS), تحلیل سلسله مراتبی(AHP), معیارهای تصمیم‌گیری, خرم آباد Flood spreading, Geographic Information Systems (GIS), Analytic Hierarchy Process (AHP), Criteria for Decision-making and Khorramabad 11 20 http://jwmsei.ir/browse.php?a_code=A-10-1-213&slc_lang=fa&sid=1 Sahar Fatehi سحر فاتحی fatehisahar@yahoo.com 10031947532846003685 10031947532846003685 Yes Hasan Ahmadi حسن احمدی 10031947532846003686 10031947532846003686 No Jamal Ghodosi جمال قدوسی 10031947532846003687 10031947532846003687 No Fereydon Taheri Sartashnizi فریدون طاهری سرتشنیزی 10031947532846003688 10031947532846003688 No