fa بررسی ابعاد مشارکت مردم درطرح های آبخیزداری با استفاده از روش تحلیل عاملی تخصصي Special پژوهشي Research <p>یکی از برنامه های آبخیزداری طی دهه های اخیر، اجرای طرح های مشارکتی بوده است که انجام آنها از برنامه پنج ساله سوم توسعه شروع شد. طرح مدیریت پایدار منابع آب وخاک حوزه حبله رود یکی از این طرح های مشارکتی است که فاز اول آن توسط معاونت آبخیزداری وزارت جهاد سازندگی وقت در سال 1377 با همکاری دفتر توسعه سازمان ملل متحد ( UNDP (به اجرا درآمد. با توجه به اینکه تاکنون کمتر به جزئیات و ابعاد مشارکت مردمی در طرح های آبخیزداری پرداخته شده است. لذا در این تحقیق سعی شده است تا ابعاد مشارکت مردم در طرح های آبخیزداری با استفاده از روش تحلیل عاملی مورد بررسی قرار گیرد. جامعه آماری این پژوهش ساکنین حوزه آبخیزحبله رود می باشند. جامعه نمونه شامل 200 نفراز روستاییان ساکن در حوزه می باشند که درطرح مشارکت داشته اند. ابزارجمع آوری داده ها دراین پژوهش پرسشنامه های محقق ساخته بوده است که اطلاعات لازم بصورت حضوری از طریق این پرسشنامه ها جمع آوری شد. برای سنجش پایایی ابزار جمع آوری اطلاعات ازآزمون آلفای کرونباخ و برای سنجش روایی متغیرهای مورد آزمون، از روش تحلیل عاملی استفاده شد. نتایج بدست آمده موید اعتماد و اطمینان بالا به پرسشنامه بوده است. نتایج تحقیق نشان داد که میزان مشارکت مردم در طرح های آبخیزداری متوسط بوده و مشارکت مردم دراجرای طرح های آبخیزداری در سه بعد: اجتماعی (37 درصد) بعد محیطی یا میدانی (16 درصد) و بعد اقتصادی (8 درصد) بوده است که این عوامل مجموعا 61 درصد از واریانس مشارکت را تبیین می کنند.</p> <p>During the last years land and water resources in Iran have suffered severe degradation. In this regard government of Iran has established several policies to Sustainable Management of Land and Water Resources during the last years. Most of these efforts have taken top down strategy. Watershed management program (WMP) is one of the current approaches to sustainable management of land and water resources in Iran. It was started at the time of third Iranian 5th socio economic and cultural development plan as a strategy to land and water resources development. In recent year&rsquo;s government has developed participatory approach in watershed management in several areas. Hable-Rud program is one of these programs to sustainable management of land and water resources in Iran which is initiated as a joint program of UNDP and Islamic Republic of Iran in 1997. The data for this study were gathered from 200 respondents through personal interview. Descriptive analysis and factor analysis was used to analyze the data. The findings of study showed that level of participation in program was moderate. Results of study also showed that dimensions of people participation in watershed management programs were in three factors namely social, economical and environmental however people preferred more involvement in social rather than economical and environmental activities. Data analysis discovered that these factors explained 60% of the variation of participation.</p> آبخیزداری, ابعاد مشارکت, اجتماعی, اقتصادی, تحلیل عاملی Watershed Management, Dimension of participation, social, economic, factor analysis 96 75 http://jwmsei.ir/browse.php?a_code=A-10-182-1&slc_lang=fa&sid=1 Reza Bagherian رضا باقریان rbagher42@gmail.com 100319475328460010774 100319475328460010774 Yes kanrrc مرکز تحقیقات کشاورزی ومنابع طبیعی استان خراسان رضوی Masood Goodarzi مسعود گودرزی masood.goodarzi@gmail.com 100319475328460010775 100319475328460010775 No SCWMRI پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری Majid Sanai Torghabah مجید ثنایی طرقبه mjsanai@gmail.com 100319475328460010776 100319475328460010776 No kanrrc مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی Ali Bagherian Kalat علی باقریان کلات alibagheriankalat@yahoo.com 100319475328460010777 100319475328460010777 No kanrrc مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی